VỊ ĐẮNG SẦU ĐÂU

Em ơi, râu tôm nấu với ruột bầu
Thương em nên lá sầu đâu đắng hoài…

Hồi nhỏ, mỗi lần nghe bà ngoại ru em tôi ngủ bằng câu ca dao biến dị lạ lẫm này, tôi cứ bần thần mãi vì không tìm ra lời đáp cho câu hỏi vì sao. Bởi cho tới lúc đó, tôi chưa hề một lần biết đến vị đắng của lá sầu đâu, chỉ biết công dụng duy nhất của nó là trị mạt khi má tôi biểu chạy ra bờ mương hái một túm lá sầu đâu về trải ổ gà. Vậy rồi lớn lên, đi xa quê tôi mang theo nỗi ấm ức không nguôi trong lòng về câu hát có giọng buồn khắc khoải kia.

 

Sầu đâu là thứ lá nhỏ, mỏng, mọc đối xứng qua cuống của một loại cây thân gỗ cao to, cùng họ với xoan. Hằng năm, cứ vào khoảng tháng 11 đến tháng 3 âm lịch thì sầu đâu cho đọt lá và những chùm bông nhỏ li ti như hột é. Người ta hái cả lá lẫn bông bó từng bó nhỏ (ảnh) đem bán ngoài chợ. Thế là người dân địa phương lại được thưởng thức loại lá có vị độc đáo và hấp dẫn này.

Ăn sầu đâu đơn giản nhất là chấm nước cá hoặc nước thịt. Xôm tụ hơn thì trộn với khô cá sặc hoặc khô cá lóc nướng xé nhỏ cùng một ít dưa leo, cà chua xắt mỏng, trộn và chấm nước mắm me. Nhưng khó quên nhất là khi bạn được thưởng thức gỏi sầu đâu.

Cũng như bao món gỏi khác của nước ta, món này được chế biến khá công phu. Cá lóc nướng trui bằng rơm mới cho thơm, rỉa bỏ xương. Thịt ba rọi luộc chín tới, xắt sợi. Tôm thẻ luộc (nếu là tôm càng xanh nướng xé nhỏ càng ngon) lột vỏ, bỏ đầu. Khô cá sặc nướng than đước, xé nhỏ. Tất cả (ngoại trừ cá lóc) trộn đều với dưa leo, cà chua xắt mỏng, me chín, xoài sống bằm sợi, nêm nước mắm nhĩ, đường, bột ngọt vừa ăn, để 5 phút cho thấm. Sau đó cho thịt cá lóc, rau thơm cùng ớt xắt lát lên mặt là xong. Thế nhưng gỏi sầu đâu dù có được làm công phu thế nào mà nước chấm pha chế không đúng cách cũng giảm đi giá trị. Nước chấm ngon là tuyệt đối không dùng chanh, chỉ sử dụng me. Chính chén nước chấm này giúp người ta thưởng thức hết cái hương vị đậm đà của gỏi. Gỏi sầu đâu có thể dùng để ăn cơm, nhưng đãi khách với chai rượu nếp rặt thì chẳng còn gì để nói! Người ta cũng có thể thưởng thức sầu đâu với cá trèn xông khói. Vị đắng của sầu đâu làm cho vị cá khô thêm ngọt.

Hồi nhỏ nghe câu hát của ngoại, tôi nào có biết vị đắng của lá sầu đâu. Ăn canh khổ qua hầm thì chỉ toàn moi ruột, còn vỏ để bà ăn. Rau đắng thì đừng hòng ngó tới. Khi lớn lên, đi cùng trời cuối đất, rồi lần đầu tiên nếm thử vị đắng của tình yêu, tôi chợt nhớ lại lời ca thuở ấy. Tôi mới đi tìm chiếc lá sầu đâu…

Lá Sầu Đâu

 
 

 

thơ: Ngô Thy Vân

Lá sầu đâu đổi màu
Anh ơi mùa thu tới
Man mác gởi niềm đau
Em như loài chim nhỏ
Em như loài chim nhỏ bé
Lạc giữa chốn rừng sâu
Tìm đâu? Tìm đâu?
Tìm đâu làn hơi ấm
Nồng nàn bên nhau
Nay ta từng tay với
Ngậm ngùi chia phôi
Em sống đời nổi trôi
Biết về đâu anh ơi

Còn tháng năm dài nhung nhớ
Đường lối xưa em về
Sân trường chiều im vắng
buồn tái tê

Lá sầu đâu đổi màu
Em như chiều mây tím
Trong gió bạt ngàn bay
Lá sầu đâu đổi màu
Sao mình mãi xa nhau.

 

 

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: